नवी दिल्ली : ७७ प्रजासत्ताक दिनानिमित्त भारताच्या राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी भारतीय हवाई दलाचे ग्रुप कॅप्टन शुभांशु शुक्ला यांना शांतिकालीन सर्वोच्च वीरता पुरस्कार अशोक चक्र प्रदान केला. अंतराळात यशस्वी मोहीम पूर्ण करून परतलेले शुक्ला हे भारताचे पहिले अंतराळयात्री ठरले आहेत, ज्यांना हा प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाला. लखनऊ ते अंतराळवीर अशी त्यांची प्रेरणादायी यात्रा देशभर चर्चेचा विषय ठरली आहे. ही कामगिरी केवळ वैयक्तिक यश नाही तर भारताच्या अंतराळ महत्वाकांक्षेचं प्रतीक बनली आहे.
अशोक चक्र हा भारताचा शांतिकालीन सर्वोच्च वीरता पुरस्कार आहे. युद्धजन्य परिस्थितीबाहेर असाधारण साहस, धैर्य किंवा सर्वोच्च बलिदान दाखवणाऱ्या सैनिकांना आणि नागरिकांना तो दिला जातो. गणतंत्र दिनाच्या पूर्वसंध्येला राष्ट्रपती मुर्मू यांनी शुक्ला यांच्या नावे अशोक चक्राची घोषणा केली आणि २६ जानेवारी २०२६ रोजी त्यांना हा पुरस्कार प्रदान केला. शुक्ला यांची ही कामगिरी विशेष आहे, कारण त्यांनी अंतराळात १४ दिवसांचं वास्तव्य केलं होतं. त्यांनी एक्सिओम-४ (Axiom-4) मोहिमेचा भाग म्हणून अंतर्राष्ट्रीय अंतराळ स्थानकावर (ISS) यशस्वी प्रयोग केले. ही मोहीम भारताच्या गगनयान कार्यक्रमाला आणि खाजगी अंतराळ कंपन्यांशी सहकार्याला बळ देणारी ठरली. अंतराळातील कठीण वातावरणात शारीरिक-मानसिक आव्हाने पेलताना त्यांनी दाखवलेले धैर्य यामुळं त्यांना हा पुरस्कार मिळाला. शुक्ला हे भारताचे शांतिकालीन सर्वोच्च वीरता पुरस्कार मिळवणारे पहिलेच अंतराळवीर ठरले आहेत.
