मुंबई : मुंबईतील एका प्रसिद्ध वडापाव विक्रेत्याकडून अन्नपदार्थ पॅक करण्यासाठी आणि वाढण्यासाठी वर्तमानपत्राचा वापर होत असल्याचे निदर्शनास आल्यानंतर भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानके प्राधिकरण (एफएसएसएआय) आणि बृहन्मुंबई महानगरपालिका यांनी संयुक्तपणे कारवाई सुरू केली आहे. या पार्श्वभूमीवर एफएसएसएआयच्या पश्चिम विभागाने नवीन निर्देश जारी करत अन्नपदार्थांच्या पॅकिंगसाठी किंवा थेट संपर्कात येणाऱ्या कोणत्याही कारणासाठी वर्तमानपत्रांचा वापर तातडीने बंद करण्याचे आदेश दिले आहेत. शहरात अशा घटना पुन्हा घडू नयेत यासाठी सर्व खाद्यपदार्थ विक्रेत्यांना सूचना देण्यात आल्या आहेत. छपाईच्या शाईमध्ये शिसे आणि इतर जड धातूंसह विविध हानिकारक रसायने असतात. ही रसायने अन्नपदार्थांमध्ये मिसळून दीर्घकालीन आरोग्यविषयक समस्या निर्माण करू शकतात. तसेच वितरण आणि हाताळणीदरम्यान वर्तमानपत्रे अस्वच्छ होत असल्याने ती रोगजंतूंचे वाहक ठरू शकतात, असा इशाराही प्राधिकरणाने दिला आहे.
अन्न सुरक्षा आणि मानके (पॅकेजिंग) नियम, २०१८ नुसार अन्न साठवण्यासाठी, गुंडाळण्यासाठी किंवा वाढण्यासाठी वर्तमानपत्र अथवा तत्सम साहित्याचा वापर करण्यास सक्त मनाई आहे. त्यामुळे रस्त्यावरील खाद्यपदार्थ विक्रेते, रेस्टॉरंट्स, क्लाउड किचन्स, केटरर्स, क्विक सर्व्हिस रेस्टॉरंट्स, किरकोळ विक्रेते, फेरीवाले आणि इतर सर्व खाद्य व्यवसायांनी अन्नपदार्थांवर प्रक्रिया करताना किंवा विक्रीदरम्यान कोणत्याही टप्प्यावर वर्तमानपत्रांचा वापर करू नये, असे स्पष्ट करण्यात आले आहे. अतिरिक्त तेल शोषण्यासाठी, अन्न झाकण्यासाठी किंवा पॅकिंगसाठीही वर्तमानपत्र वापरण्यास मनाई करण्यात आली आहे. ग्राहकांच्या आरोग्याच्या दृष्टीने केवळ सुरक्षित आणि मान्यताप्राप्त ‘फूड-ग्रेड’ पॅकेजिंग साहित्याचा वापर करण्याचे निर्देश देण्यात आले असून ग्राहकांनीही याबाबत सतर्क राहावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे. अन्न सुरक्षा आणि मानके कायदा, २००६ च्या प्रभावी अंमलबजावणीसाठी एफएसएसएआय आणि राज्यस्तरीय प्राधिकरणे संयुक्तपणे काम करत असून सुरक्षित व टिकाऊ पॅकेजिंगच्या वापराला प्रोत्साहन देण्यासाठी तसेच अन्न-सुरक्षा जागरूकता वाढविण्यासाठी विविध उपाययोजना राबवत आहेत.
