मुंबई : मुंबई लोकलने दररोज प्रवास करणाऱ्या लाखो महिला प्रवाशांसाठी दिलासादायक ठरू शकणारी ‘पिंक प्लॅटफॉर्म’ ही नवी संकल्पना पुढे आली आहे. महिला डबा नेमका कुठे थांबतो हे सहज ओळखता यावे, गर्दीच्या वेळी सुरक्षितपणे चढ-उतार करता यावा आणि प्रवास अधिक सुलभ व्हावा, या उद्देशाने मुंबई रेल्वे पॅसेंजर असोसिएशनने हा प्रस्ताव मांडला आहे. अलीकडेच मध्य रेल्वे मुख्यालयात झालेल्या उपनगरीय रेल्वे प्रवासी सल्लागार समिती (एसआरयूसीसी)च्या पहिल्या बैठकीत या प्रस्तावावर चर्चा करण्यात आली. प्रस्तावानुसार, ज्या ठिकाणी लोकलमधील महिला डबा थांबतो त्या प्लॅटफॉर्मवरील भागाला गुलाबी (पिंक) रंगाने स्पष्टपणे चिन्हांकित करण्यात येणार आहे. त्यामुळे महिला प्रवाशांना ट्रेन येण्यापूर्वीच योग्य ठिकाणी उभे राहता येईल. विशेषतः प्रथमच मुंबई लोकलने प्रवास करणाऱ्या महिलांसाठी महिला डबा शोधणे अधिक सोपे होणार आहे. सध्या गर्दीमुळे अनेक महिला चुकीच्या ठिकाणी उभ्या राहत असल्याने त्यांना महिला डब्यापर्यंत धाव घ्यावी लागते आणि चढताना किंवा उतरताना धक्काबुक्कीचा सामना करावा लागतो. या पार्श्वभूमीवर ‘पिंक प्लॅटफॉर्म’ संकल्पना महिला प्रवाशांच्या सुरक्षिततेसह प्रवासातील अडचणी कमी करण्यासाठी उपयुक्त ठरू शकते.
मुंबई रेल्वे पॅसेंजर असोसिएशनच्या मते, या संकल्पनेमुळे महिला प्रवाशांच्या प्रतीक्षा क्षेत्रावर अधिक प्रभावीपणे देखरेख ठेवणे शक्य होईल. पिंक झोनमध्ये सीसीटीव्ही कॅमेऱ्यांचे अधिक प्रभावी कव्हरेज, रेल्वे सुरक्षा कर्मचाऱ्यांची योग्य तैनाती आणि महिलांच्या सुरक्षेसाठी आवश्यक उपाययोजना करणे अधिक सुलभ होईल. तसेच, प्लॅटफॉर्मवरील स्पष्ट गुलाबी चिन्हांमुळे इतर प्रवाशांनाही हा भाग महिला डब्यासाठी राखीव असल्याची जाणीव होईल. परिणामी अनावश्यक गर्दी, गोंधळ आणि धक्काबुक्की कमी होऊन महिला प्रवाशांचा चढ-उतार अधिक शिस्तबद्ध आणि सुरक्षित पद्धतीने होण्यास मदत मिळेल, अशी अपेक्षा व्यक्त करण्यात आली आहे. दरम्यान, रेल्वे प्रशासनाने या प्रस्तावाची सकारात्मक दखल घेत त्याचा सविस्तर अभ्यास सुरू केला आहे. प्रस्तावाला मंजुरी मिळाल्यास सुरुवातीला मुंबईतील निवडक प्रमुख रेल्वे स्थानकांवर प्रायोगिक तत्त्वावर ‘पिंक प्लॅटफॉर्म’ची अंमलबजावणी केली जाऊ शकते. हा प्रयोग यशस्वी ठरल्यास भविष्यात मुंबई उपनगरीय रेल्वे नेटवर्कमधील सर्व स्थानकांवर ही संकल्पना लागू करण्याचा विचार केला जाऊ शकतो. महिला प्रवाशांची सुरक्षितता, सुविधा आणि वाढती प्रवासी संख्या लक्षात घेता हा उपक्रम मुंबई लोकल प्रवासात महत्त्वाचा बदल ठरू शकतो.
